Een muffe geur in de slaapkamer, zwarte puntjes in de hoek van de badkamer of ramen die ‘s ochtends beslagen zijn en niet meer opdrogen: vochtproblemen sluipen vaak ongemerkt je huis binnen. Schimmel is niet alleen lelijk. Het kan ook klachten aan je luchtwegen geven en op den duur pleisterwerk, kozijnen en meubels beschadigen.
Het goede nieuws is dat je met een paar gerichte klussen veel kunt bereiken. Wel moet je eerst weten waar het vocht vandaan komt. Schimmel wegpoetsen zonder de oorzaak aan te pakken is dweilen met de kraan open.
Tip 1: zoek de bron van het vocht
Vocht in huis heeft grofweg drie bronnen. De eerste is condensatie. Bij douchen, koken, wassen en zelfs ademen komt veel waterdamp vrij. Een gemiddeld huishouden produceert al gauw zo’n tien liter vocht per dag. Die damp slaat neer op koude oppervlakken, zoals ramen, buitenmuren en hoeken waar weinig lucht stroomt.
De tweede bron is doorslaand vocht: regenwater dat naar binnen trekt via scheuren in het voegwerk, een lekkende dakgoot of slechte aansluitingen rond kozijnen. De derde is optrekkend vocht, dat vanuit de fundering of kruipruimte via de muren omhoogkruipt. Je herkent dat vaak aan vochtplekken en zoutuitslag onderaan de muur. Let dus goed op waar de schimmel zit. Hoog in een koude hoek wijst meestal op condens, laag langs de plint eerder op optrekkend vocht.
Tip 2: ventileer slim en consequent
Bij condensatieproblemen is ventilatie verreweg de belangrijkste oplossing. Vochtige lucht moet naar buiten kunnen en droge lucht naar binnen. Daar heb je geen dure installatie voor nodig. Vaak zit de winst in je gewoontes en in kleine aanpassingen.
Heb je een badkamer zonder raam en zonder mechanische afzuiging? Dan is een ventilator met vochtsensor een relatief eenvoudige klus die veel oplevert.
- Zet de roosters boven de ramen altijd open, ook in de winter.
- Laat na het douchen de afzuiging minstens een kwartier draaien of zet een raam open.
- Gebruik de afzuigkap tijdens het koken en laat hem daarna nog even aanstaan.
- Droog de was liever buiten of in een droger met afvoer.
- Laat een kier tussen meubels en buitenmuren, zodat de lucht kan circuleren.
Tip 3: vernieuw het kitwerk in badkamer en keuken
Oude, gescheurde of loslatende kitnaden zijn een klassieke bron van schimmel. Water kruipt achter de kit en blijft daar staan. Zo ontstaan zwarte randen die je er met geen enkel middel meer uit krijgt. Schoonmaken heeft dan weinig zin: de kit moet eruit.
Snijd de oude kit weg met een scherp mesje of een kitverwijderaar. Verwijder de resten grondig en ontvet de naad met spiritus. Laat alles goed drogen voordat je nieuwe sanitairkit met een schimmelwerende toevoeging aanbrengt. Plak de randen af met schilderstape voor een strakke naad. Strijk de kit glad met een vinger die je in zeepsop hebt gedoopt. Twijfel je over de juiste kitsoort of techniek? Dan kun je je vraag voorleggen aan andere klussers op Klussen Forum, waar je ervaringen uit de praktijk kunt lezen en zelf vragen kunt stellen.
Tip 4: verwijder schimmel en kies vochtwerende verf
Heb je de oorzaak aangepakt, dan kun je de zichtbare schimmel verwijderen. Gebruik daarvoor een speciale schimmelreiniger of een verdunde chlooroplossing. Draag handschoenen en zorg tijdens het werk voor goede ventilatie. Laat de ondergrond daarna volledig drogen.
Vervolgens werk je de wand of het plafond af met een schimmelwerende of vochtregulerende verf. Er zijn muurverven met toevoegingen die schimmelgroei remmen. Voor kelders of muren met lichte vochtdoorslag bestaan vochtwerende coatings. Let op: zulke verf is een extra beschermlaag en geen oplossing voor een lekkage of optrekkend vocht. Schilder je daar gewoon overheen, dan zie je de plekken vaak binnen een paar maanden terugkomen.
Tip 5: pak de buitenkant en de onderkant aan
Bij doorslaand vocht zit de oplossing buiten. Controleer dakgoten en regenpijpen op lekken en verstoppingen. Herstel scheuren en zwakke voegen in het metselwerk en kijk of de aansluitingen rond de kozijnen nog goed dicht zitten. Een transparante gevelimpregnatie kan helpen om regenwater buiten te houden, zolang de muur nog kan ademen.
Bij optrekkend vocht is een injectie in de muur een bekende aanpak. Daarbij vormt een vochtwerend middel een horizontale barrière. Ook een vochtige kruipruimte speelt vaak mee. Bodemisolatie of een folie op de bodem kan daar veel verschil maken. Twijfel je, laat dan een specialist meekijken.
Schimmel en vocht verdwijnen zelden met één ingreep. Begin bij de oorzaak, zorg voor een gezonde luchtstroom en werk daarna de zichtbare schade netjes af. Met goede ventilatie, verzorgd kitwerk en de juiste verf houd je je huis droog. Zo voorkom je dat dezelfde plekken elk najaar opnieuw opduiken.